PHÒNG GD-ĐT THANH OAI
TRƯỜNG TIỂU HỌC KIM AN
Giáo viên: Nguyễn Thị Dung
Lớp 5A
CHÀO CÁC THẦY CÔ GIÁO
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
CÂU GHÉP
Mỗi lần dời nhà đi, bao giờ con khỉ cũng nhảy phóc lên ngồi trên lưng con chó to. Hễ con chó đi chậm, con khỉ cấu hai tai chó giật giật. Con chó chạy sải thì khỉ gò lưng như người phi ngựa. Chó chạy thong thả, khỉ buông thõng hai tay, ngồi ngúc nga ngúc ngắc.

Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:
I-Nhận xét
1.Đánh số thứ tự các câu trong đoạn văn trên rồi xác định chủ ngữ, vị ngữ trong từng câu.
2.Xếp các câu trên vào nhóm thích hợp:
a) Câu đơn (câu do một cụm C-V tạo thành).
b)Câu ghép (câu do nhiều cụm C-V bình đẳng với nhau tạo thành).
3.Có thể tách mỗi cụm chủ ngữ - vị ngữ trong các câu ghép nói trên thành một câu đơn được không? Vì sao?
Câu hỏi thảo luận
Mỗi lần dời nhà đi, bao giờ con khỉ cũng nhảy phóc lên ngồi trên lưng con chó to. Hễ con chó đi chậm, con khỉ cấu hai tai chó giật giật. Con chó chạy sải thì khỉ gò lưng như người phi ngựa. Chó chạy thong thả, khỉ buông thõng hai tay, ngồi ngúc nga ngúc ngắc.

1.Đánh số thứ tự câu, xác định chủ ngữ, vị ngữ
1
2
3
4
1. Mỗi lần dời nhà đi, bao giờ con khỉ cũng nhảy phóc lên ngồi trên lưng con chó to.
2. Hễ con chó đi chậm, con khỉ cấu hai tai chó giật giật.
3. Con chó chạy sải thì khỉ gò lưng như người phi ngựa.
4. Chó chạy thong thả, khỉ buông thõng hai tay, ngồi ngúc nga ngúc ngắc.

2.Xếp các câu trên vào nhóm thích hợp:
a) Câu đơn: ( câu do một cụm chủ ngữ-vị ngữ tạo thành)

b)Câu ghép: (câu do nhiều cụm chủ ngữ- vị ngữ bình đẳng với nhau tạo thành)

2.Xếp các câu trên vào nhóm thích hợp:
a)Câu đơn: Câu 1

b)Câu ghép: Câu 2, câu 3, câu 4.

3.Có thể tách mỗi cụm chủ ngữ - vị ngữ trong các câu ghép nói trên thành một câu đơn được không? Vì sao?

+ Không thể tách các câu ghép trên thành câu đơn.
+ Vì các vế câu diễn tả những ý có quan hệ chặt chẽ với nhau.
II-Ghi nhớ:
Câu ghép là câu do nhiều vế câu ghép lại.
Mỗi vế câu ghép thường có cấu tạo giống một câu đơn ( có đủ chủ ngữ, vị ngữ) và thể hiện một ý có quan hệ chặt chẽ với ý của những vế câu khác.
III-Luyện tập:
Bài tập 1: Tìm câu ghép trong đoạn văn dưới đây. Xác định các vế câu trong từng câu ghép.
Biển luôn thay đổi màu theo màu tuỳ theo sắc mây trời. Trời xanh thẳm, biển cũng thẳm xanh, như dâng cao lên, chắc nịch. Trời rải mây trắng nhạt, biển mơ màng dịu hơi sương. Trời âm u mây mưa, biển xám xịt, nặng nề. Trời ầm ầm giông gió, biển đục ngầu, giận dữ…Biển nhiều khi rất đẹp, ai cũng thấy như thế. Nhưng vẻ đẹp của biển, vẻ đẹp kì diệu muôn màu muôn sắc ấy phần rất lớn là do mây, trời và ánh sáng tạo nên.
Theo: Vũ Tú Nam
Bài tập 1: Tìm câu ghép trong đoạn văn dưới đây. Xác định các vế câu trong từng câu ghép.
ai cũng thấy như thế.
Biển nhiều khi rất đẹp,
biển đục ngầu, giận dữ.
Trời ầm ầm dông gió.
biển xám xịt nặng nề.
Trời âm u mây mưa,
biển mơ màng dịu hơi sương.
Trời rải mây trắng nhạt
biển cũng thẳm xanh, như dâng cao lên, chắc nịch.
Trời xanh thẳm
Bài tập 2: Có thể tách mỗi vế câu ghép vừa tìm được ở bài tập 1 thành một câu đơn được không? Vì sao?
Không thể tách mỗi vế câu ghép trên thành câu đơn vì mỗi vế câu thể hiện một ý có quan hệ rất chặt chẽ với ý của vế câu khác.
Bài tập 3: Thêm một vế câu vào chỗ trống để tạo thành câu ghép.
Mùa xuân đã về, …
Mặt trời mọc, …
Trong truyện cổ tích Cây khế, người em chăm chỉ, hiền lành, còn …

Vì trời mưa to …
cây cối đâm chồi nảy lộc.
sương tan dần.
người anh thì
tham làm, lười biếng.
nên đường ngập nước.
TRÒ CHƠI:
GIAO TIẾP BẰNG CÂU GHÉP
CHÀO TẠM BIỆT
QUÝ THẦY CÔ GIÁO